Dünya Dans Günü Oğuz ÖZLEM Ankara D.Opera ve Balesi Emekli Bale Sanatçısı

DÜNYA DANS GÜNÜ ANISINA

 

Dünyaca ünlü fütürist, felsefeci john Naisbitt büyük yönelimler(megatrends)adlı kitabında, İnsanların yoğun teknoloji kullanımının yarattığı olumsuz etkileri nötralize etmek için en iyi yolun sanat olduğunu, bunlardan bale sanatçılarının bilinmeyen şaşırtıcı olan hayatları hakkında bakın ne diyor. Dünyanın en zor mesleklerini öğrenmek için iki yıla yakın değişik mesleklerde çalışan insanları incelemiş. O insanların sosyal ekonomik durumlarını, işin riskli taraflarını, ailesini, yemesi içmesini, psikolojik durumlarını, günlük, aylık, yıllık çalışmalarını ve emekli olduktan sonraki yaşamlarını araştırmış. Birinci sıraya fırının başında demir cevherini kalıba döken işçiyi koymuş. İkinci sıraya toprak altında çalışan maden işçisini ve üçüncü sıraya ise Balerin ve Baletleri koymuş çeşitli ödüller almış Amerikalı fotoğraf sanatçısı Howard Schatz, Stern dergisinde; uzun yıllar insanlarla çalıştım, deneyimlerim bana gösterdi ki hiç bir ama hiç bir çalışan dansçılardan daha sıkı çalışmıyor. Kelimenin tam anlamıyla eşşek gibi çalışıyorlar. İmkansız olan bale literatüründeki o zor hareketleri kolay ve doğalmış gibi yapıyorlar. İzleyenlere keyif ve hafiflik duygusu veren dansın arkasında harcanan gücün ve çekilen acının en ufak bir belirtisi yok.

Soğuk harbin 1962 yılında patlak veren Küba krizi ve Krusceher’in Dünyayı ayağa kaldıran ültimatomu sonrasında Amerika ve Rusya’yı karşı karşıya getirmiştir. Rusların bu davranışı Dünya devletleri tarafından hiç hoş karşılanmamış. İnsanların bitmez tükenmez böyle sıkıntılı anlarında sanatın yüceliğinde kümeleşmesi bir gerçektir. Bu tarihlerde Ruslar can simidine sarılır misali onların onuru ve gururu olan vagonova sistemli Rus balesini Dünya sahnesine çıkardılar. Sanatın uzlaştırıcı, yatıştırıcı unsurlarını devreye soktular. Bir moral ve tanıtım amaçlı Dünya’nın dört bir yanına, Bolsoy bale kampanisini, Moskova staistavskyt balesini ve Kirov balesini devreye soktular. Balenin yıldızlarıyla büyük şehirlerde sahnedeki danslarıyla insanları başka güzellikler ülkesine götürdüler. Newyork, Londra, Paris, Roma, Tronto vs. gibi bir çok Dünya kentinde verdikleri temsillerle gönülleri fethettiler.1963 yılında Amerika’nın çeşitli şehirlerinde ve Newyorkta Donkişot, Kuğu gölü balesi temsillerinin her birinde insanlar beğenisini göstermek içinyeri göğü inlettiler, bizz yaparak rekor kırdılar. Bu serüvende kimler yoktu’ki. İrina Kalpakova, Yuri Soluvien, Alica Markova, Ulunova Pusetskaya, Pavlova Karsanvina, Fadolf Nureyev gibi dünya bale yıldızlarıyla, danslarıyla saygı ve hayranlık uyandırdılar Geçmişteki sıkıntılar unutuldu. Dünya’ya getirdikleri barışçı tanıtımla bale sanatçılarına Kruscehev en büyük ödül olan point puro ödüllerinin avantajlarını sundu.

 

 

Güzel olma, vicdanlara hitap etme niteliğiyle, duyma, görme duygularıyla hayranlık uyandıran bu onurlu çilekeş insanlara en büyük kutsallık olan bu çalışmalarına, bizden olmayan sanat, belden aşağı sanat deyip ahlak değerlendirmemize uymuyor demek bir vicdan muhasebesidir. Vicdan’ın lügat anlamı; insaflı olan, hak gözeten, ne kadar bağnaz olursa olsun iyiyi kötüyü ayırt etme hükümlülüğünü bilen insandır. Bu duygularımız içinde uyuyup kalsa bile, gün yüzüne çıkaran vicdanımızdır. Bu olumluluk, insanı hem kendisiyle hemd e dışardaki insanlarla duygu ve ahenk içinde yaşamasını sağlar. Dünya dans gününü de sanatçıların olmak veya olmamak anlamındaki İstanbul Atatürk Kültür Merkezi için bir şeyleri yazmamak mümkün mü. Bu medeniyet yuvasının hakkında dolu dizgin giden duyarsızlık olayı, bu gidişle geçmişte bir yıldız gibi parlayan kazanımlardan çok kaybettikleriyle bizde ve dış Dünyada ses getirecek. Batı anlayıştaki yetmiş yıllık bu kurumlar insanlarımıza ve Dünya insanlarına Müslüman bir ülkenin farklı ve renkli bir yapının güzelliklerini sundu. İnsanlarına bu alanda geleceğimiz için, imajımız için dev adımlar attırdı. Kapatılacak mı kapatılmayacak mı belirsiz bir ortamda bu sanat zenginliğini bir çırpıda yok etmek vicdani bir sorumluluktur. Yıllarca belirsizliğin tavan yaptığı düşünceler ve tasarılar aceleye getirilirse değil durumu düzeltmek her şey büsbütün bir çıkmaza girecektir. Bu yönde çalışmaların tartışılarak bilenlere sorularak ve yurt dışından davet edilecek vizyon sahibi insanlarla hazırlanması daha bir saygınlıktır. Bu zenginliği aza indirmek, kısıtlamak yerine çok kolay yolla realize edilmesi çok daha faydalı olacaktır.

29 Nisan Dünya dans gününde her zaman yaptıkları bu işi daha coşkulu bir şekilde yapmak için Dünyadaki bale kampanileri aylar evvel bu güne hazırlandılar. Türkiye’de beş Devlet Bale kampanisi ve diğerleri29 Nisan akşamı fantastik güzellikteki eserlerini günler evvel hazırladılar. Bir gün bile olsa üzüntü ve sıkıntılarımıza set çekelim. Sevdiğimiz, saydığımız insanları şaşkın bakışların eşliğinde dansa kaldıralım. Müziğin her türlüsüyle vals, rumba, chacha, siwing gibi dans çeşitlerini anneniz, babanız, kardeşleriniz ve arkadaşlarınızla dans ederek kutlayın. Yüz yıllardır üzüntüleri, kederleri, sevinç duygularınızı dansla anlatan Dünya hazinesi olan 1000 üzerindeki Türk köylü danslarını ihmal etmeyin. Bu anılar unutulmayacak anılarınız olacaktır. Yapmak isteyip te yapamadığınız düşünceler olabilir, içinizdeki Türkün dansa olan yetenek genini serbest bırakın o sizi dansa davet edecektir.

 

 

Oğuz ÖZLEM

                        Ankara Devlet Opera ve Balesi Emekli Bale Sanatçısı.2016 ANKARA

Bu yazıyı sosyal medyada paylaş
27 Nisan 2016 admin
Yorum yapın

*